ఖమేనీ ఇంటిపై 30 బాంబులు

మొత్తం ఆవరణ శిథిలావస్థకు…
ఇజ్రాయిల్‌, అమెరికా వేసిన బాంబులు ఏమిటి?

టెహ్రాన్‌: ఖమేనీని లక్ష్యంగా చేసుకున్న దాడిలో ఇజ్రాయిల్‌ , అమెరికా జీబీయూ-28 లేజర్‌-గైడెడ్‌ పెనెట్రేటర్‌ బాంబులను ఉపయోగించి ఉండవచ్చు. ఖమేనీ కాంప్లెక్స్‌పై ఇజ్రాయిల్‌ ఫైటర్‌ జెట్‌లు మొత్తం 30 బాంబులను జారవిడిచాయని వాల్‌ స్ట్రీట్‌ జర్నల్‌ నివేదించింది. జీబీయూ..28 అనేది దఢమైన భవనాలు , భూగర్భ గదులను నాశనం చేయడానికి రూపొందించ బడిన భారీ, 2268 కిలోగ్రాముల బంకర్‌-బస్టర్‌ బాంబు. ఖమేనీ కాంప్లెక్స్‌ సురక్షితంగా, బలవర్థకంగా ఉంది, కాబట్టి ఈ దాడిలో జీబీయూ-28 వంటి చొచ్చుకుపోయే బాంబులను ఉపయోగించారని నిపుణులు విశ్వసిస్తున్నారు. నివేదికలో ”30 బాంబులు” మాత్రమే ప్రస్తావించినప్పటికీ, లక్ష్యాన్ని బట్టి జీబీయూ-28 వాడకం సాధ్యమే.

ఒకే విమానం ఒకేసారి 30 బాంబులను మోయగలదా?
ఒకే విమానం 30 జీబీయూ-28 బాంబులను మోయలేదు. ఈ బాంబు చాలా బరువైనది . పొడవుగా ఉంటుంది. ఇజ్రాయిల్‌ ఎఫ్‌-15 ఆఏఏఎం ఫైటర్‌ జెట్‌లు సాధారణంగా ఒకటి లేదా రెండు జీబీయూ-28 బాంబులను మాత్రమే మోయగలవు. 30 బాంబులను వేయడానికి బహుళ విమానాలను ఉపయోగించారు.

ఖమేనీని చంపడానికి ఉపయోగించిన వెపన్‌
15 నుంచి 20 ఇజ్రాయిల్‌ ఎఫ్‌-15లు , ఇతర ఫైటర్‌ జెట్‌లు ఈ దాడిలో పాల్గొని ఉండవచ్చు. ప్రతి విమానం ఒకటి లేదా రెండు భారీ బాంబులను విసిరి, మొత్తం 30 బాంబులను తయారు చేసింది. పట్టపగలు కచ్చితమైన దాడి చేయడానికి ఈ సంఖ్యలో విమానాలు అవసరం.

జీబీయూ-28 బాంబు ప్రత్యేక లక్షణాలు ఏమిటి?
జీబీయూ-28 ప్రపంచంలోని అత్యంత శక్తివంతమైన లేజర్‌-గైడెడ్‌ బంకర్‌-బస్టర్‌ బాంబులలో ఒకటి. దీని బరువు సుమారు 2268 కిలోగ్రాములు , సుమారు 19 అడుగులు (5.8 మీటర్లు) పొడవు ఉంటుంది. ఇది 286 కిలోగ్రాముల అధిక పేలుడు పదార్థాలతో లోడ్‌ చేయబడింది. ఈ బాంబు లేజర్‌ మార్గదర్శకత్వంలో పనిచేస్తుంది, పైలట్‌ లేజర్‌ను నేలపై గురిపెట్టడం ద్వారా చాలా కచ్చితత్వంతో గురిపెట్టడానికి వీలు కల్పిస్తుంది. దీని అత్యంత ముఖ్యమైన లక్షణం ఏమిటంటే ఇది 20-30 అడుగుల లోతు వరకు బలమైన కాంక్రీటులోకి చొచ్చుకుపోగలదు. ఇది లోతైన బంకర్లను లేదా భూగర్భ గదులను నాశనం చేయగలదు. ఈ బాంబు ప్రత్యేకంగా శత్రు కమాండ్‌ సెంటర్లు , నాయకత్వ బంకర్లను నాశనం చేయడానికి రూపొందించబడింది.

ఈ బాంబు చివరిగా ఎప్పుడు ఉపయోగించబడింది?
జీబీయూ-28ని మొదట 1991 గల్ఫ్‌ యుద్ధంలో ఉపయోగించారు. అమెరికా దీనిని ఇరాక్‌లోని సద్దాం హుస్సేన్‌ బంకర్లపై వేసింది. తరువాత దీనిని 1999లో కొసావో యుద్ధంలో ,2003లో ఇరాక్‌ యుద్ధంలో ఉపయోగించారు. ఇజ్రాయిల్‌ కూడా ఈ బాంబును కలిగి ఉంది, గాజా , లెబనాన్‌లోని బంకర్లపై దీనిని ఉపయోగించింది. ఇటీవలి సంవత్సరాలలో, ఇరాన్‌ , దాని మిత్రదేశాలపై జీబీయూ-28ని ఉపయోగిస్తున్నట్టు నివేదికలు వచ్చాయి. దీని సామర్థ్యాలు దీనిని ఖమేనీ దాడికి సరిగ్గా సరిపోతాయి.

జీబీయూ-28ని ఎలా ఉపయోగించారు?
ఖమేనీ కాంప్లెక్స్‌ కేవలం ఎత్తైన భవనం కాదు. దానిలో నాయకుడు దాక్కోగల భూగర్భ సురక్షిత గదులు కూడా ఉన్నాయి. అందువల్ల, సాంప్రదాయ బాంబులు ప్రభావవంతంగా ఉండేవి కావు. జీబీయూ-28 వంటి పెనెట్రేటర్‌ బాంబులు అవసరమయ్యాయి, ఇవి గోడలలోకి చొచ్చుకుపోయి లోపల పేలిపోగలవు. కచ్చితమైన స్థానం వారికి తెలుసు కాబట్టి ఇజ్రాయిల్‌ పగటిపూట దాడి చేసింది. ఎఫ్‌-15 వంటి విమానాలు జీబీయూ-28ని సులభంగా మోసుకెళ్లగలవు. సరైన లక్ష్యానికి సరైన ఆయుధాన్ని ఎంచుకునే ప్రత్యేక సామర్థ్యం ఇజ్రాయిల్‌ ,యూఎస్‌ లకు ఉందని ఈ దాడి నిరూపిస్తుంది. ఇరాన్‌ ఇప్పుడు దాని సురక్షిత స్వర్గధామాలు కూడా సురక్షితం కాదని తెలుసు.

ఇరాన్‌ పాలన వీరి చేతిలోకి..
ఇరాన్‌లో పాలన చాలా ఏండ్ల తర్వాత సుప్రీం లీడర్‌ చేతి నుంచి గార్డియన్‌ కౌన్సిల్‌కు మారింది. ఈ విషయాన్ని ఆ దేశ అధికారిక మీడియా ఐఆర్‌ఎన్‌ఏ ప్రకటించింది. అధ్యక్షుడు మసూద్‌ పెజెష్కియాన్‌, న్యాయ వ్యవస్థ అధిపతి, గార్డియన్‌ కౌన్సిల్‌లోని ఒక జ్యూరీ సభ్యుడితో దీనిని ఏర్పాటు చేసినట్టు వెల్లడించింది. ఈ కౌన్సిల్‌ తాత్కాలికంగా మాత్రమే ఇరాన్‌ పాలనా బాధ్యతలను చూడనుంది. ఇరాన్‌లో సుప్రీం లీడర్‌ తర్వాత శక్తిమంతమైన విభాగాల్లో ఇది కూడా ఒకటి. దీనిలో 88 మంది సభ్యులు ఉంటారు. వీరిని అసెంబ్లీ ఆఫ్‌ ఎక్స్‌పర్ట్స్‌ అని కూడా వ్యవహరిస్తారు. ఆ దేశ చట్టం ప్రకారం ఇరాన్‌ సుప్రీం లీడర్‌ను ఎన్నుకునే అధికారం ఈ గ్రూపునకు ఉంది. ఈ ప్యానల్‌లో ఎనిమిదేండ్ల పదవీకాలం కోసం ఎంపికై వచ్చిన షియా మతగురువులు ఉంటారు. ఈ విభాగమే రాజ్యాంగ పరిరక్షణ బాధ్యత కూడా చూస్తుంది.

కొనసాగుతున్న భీకర యుద్ధం
ఆపరేషన్‌ ట్రూ ప్రామిస్‌ పేరుతో ఇరాన్‌ ఎదురుదాడి
ఇజ్రాయిల్‌లో భారీగా ఆస్తినష్టం.. 9 మంది మృతి
ముగ్గురు యూఎస్‌ సైనికులు హతం..పలువురికి గాయాలు

ఆపరేషన్‌ తొలిరోజే ఖమేనీ మృతిచెందినప్పటికీ పశ్చిమాసియాలో భీకర యుద్ధం కొనసాగుతోంది. గల్ఫ్‌ అంతటా యుద్ధ జ్వాలలు ఎగసిపడుతున్నాయి. ఇరాన్‌ లక్ష్యంగా అమెరికా, ఇజ్రాయెల్‌ భారీ దాడులకు దిగాయి. ఇరాన్‌ అధికారికంగా ఎలాంటి ప్రకటనా చేయలేదు. గతానికి భిన్నంగా ఈసారి పగటి వెలుగు లోనే అమెరికా దాడులకు దిగింది. మరోవైపు ఇరాన్‌ కూడా ఇజ్రాయిల్‌పై క్షిపణుల దాడి చేస్తోంది. ఇప్పటివరకు 9 మంది ఇజ్రాయిల్‌ చనిపోగా.. భారీగా ఆస్తినష్టం సంభవించింది. ఇజ్రాయిల్‌ ప్రజలు భయంతో బిక్కుబిక్కుమంటూ బతుకుతున్నారు. ఓవైపు యుద్ధ విమానాల దాడులతో.. వారిని అప్రమత్తం చేసేలా సైరన్ల మోతలతో దద్దరిల్లుతున్నాయి.మరోవైపు యూఎస్‌ సైన్యం కూడా ప్రాణాలు కోల్పోయింది. ఇరాన్‌ దాడుల్లో ఐదుగురు సైనికులు చనిపోగా..పలువురికి తీవ్ర గాయాలైనట్టు అధికారవర్గాలు తెలిపాయి. అమెరికా సైనిక స్థావరాలను భూస్థాపితం చేస్తామని ఇరాన్‌ అధ్యక్షుడు హెచ్చరించారు.

దాడుల్లో 201 మంది మృతి : ఇరాన్‌ రెడ్‌ క్రెసెంట్‌
అమెరికా , ఇజ్రాయిల్‌ ప్రారంభించిన వైమానిక, క్షిపణి దాడుల తరంగంలో ఇరాన్‌లో కనీసం 201 మంది మరణించారని ఇరానియన్‌ రెడ్‌ క్రెసెంట్‌ సొసైటీ నివేదించింది. అత్యవసర ప్రతిస్పందన డేటా ప్రకారం. టెహ్రాన్‌ , దాని ప్రత్యర్థుల మధ్య వివాదం బహుళ ప్రాంతాలలో విస్తరిస్తున్నందున ఈ తాజా సంఖ్య పెరుగుతున్న పౌర సంఖ్యను ప్రతిబింబిస్తుంది. సమన్వయంతో కూడిన దాడులు 20 కంటే ఎక్కువ ప్రావిన్సులను తాకిన తర్వాత రెడ్‌ క్రెసెంట్‌ అంచనా వేసింది, రెస్క్యూ బృందాలు ప్రభావిత ప్రాంతాలకు చేరుకోవడానికి, గాయపడిన వారికి చికిత్స చేయడానికి పనిచేస్తున్నందున దేశవ్యాప్తంగా మానవతా ప్రతిస్పందనను ప్రేరేపించాయి.

చాలా ప్రాణనష్ట నివేదికలు పౌర మౌలిక సదుపాయాలపై ప్రధాన దాడుల నుంచి ఉద్భవించాయి, వీటిలో 85 మంది విద్యార్థులు ,ఉపాధ్యాయులు మరణించినట్టు నివేదించింది. దక్షిణ ఇరాన్‌లోని ఒక పాఠశాలపై జరిగిన దాడి కూడా ఉంది. అధికారులు , అత్యవసర కార్మికులు నివాసితులను సహాయక చర్యలు కొనసాగించడానికి ప్రభావ ప్రదేశాల నుంచి దూరంగా ఉండాలని కోరారు. ఇరాన్‌ అణు కార్యక్రమంపై వారాల తరబడి ఉద్రిక్తతలు పెరగడం, దౌత్యపరమైన ఒప్పందాలు నిలిచిపోయిన తర్వాత ఈ ఉద్రిక్తత మరింత తీవ్రమైంది. ఈ దాడి టెహ్రాన్‌ను కుదిపేసి, అంతర్జాతీయంగా వేగంగా స్పందించిన పెద్ద ఎత్తున సైనిక దాడికి దారితీసింది. ఇజ్రాయిల్‌ మరియు అమెరికా అధికారులు ఈ దాడులను భద్రతా బెదిరింపులకు వ్యతిరేకంగా ముందస్తు చర్యలుగా అభివర్ణించారు, ఇరాన్‌ అధికారులు ఈ దాడులను దాని సార్వభౌమత్వాన్ని ఉల్లంఘించే చర్యలుగా ఖండించారు.

ఈ వివాదం పౌరులలో విస్తృతంగా స్థానభ్రంశం , భయాన్ని సృష్టించింది, వాయుమార్గాల మూసివేతలు , దైనందిన జీవితానికి అంతరాయాలు ఈ ప్రాంతం అంతటా నివేదించబడ్డాయి. కొన్ని ప్రాంతాలలో కమ్యూనికేషన్‌ అంతరాయం , పరిమిత ప్రాప్యత మధ్య ప్రాణనష్టం గణాంకాల స్వతంత్ర ధ్రువీకరణ కష్టంగా ఉన్నట్టు సమాచారం. మానవతా సమూహాలు , విదేశీ ప్రభుత్వాలు తీవ్రతను తగ్గించడం , పౌరుల రక్షణ కోసం పిలుపునిచ్చాయి, మరింత సైనిక చర్య సంక్షోభాన్ని మరింత తీవ్రతరం చేసే ప్రమాదం ఉందని హెచ్చరిస్తున్నాయి. రెడ్‌ క్రెసెంట్‌ యొక్క కొనసాగుతున్న ప్రయత్నాలు శోధన , రెస్క్యూ మిషన్లు, అత్యవసర వైద్య సహాయం , సాధ్యమైన చోట సమన్వయ సహాయంపై దృష్టి సారించాయి, ఇది ఇప్పటివరకు మధ్యప్రాచ్య సంక్షోభంలో అత్యంత అస్థిర దశలలో ఒకటి.

అంతర్జాతీయ చట్టాల ఉల్లంఘన : పుతిన్‌
అమెరికా, ఇజ్రాయిల్‌ దాడుల్లో ఇరాన్‌ సుప్రీం నాయకుడు ఖమేనీ హత్యను రష్యా అధ్యక్షులు పుతిన్‌ తీవ్రంగా ఖండించారు. ఖమేనీ హత్యను మానవ నైతికత, అంత్జాతీయ చట్టాల క్రూరమైన ఉల్లంఘనగా పుతిన్‌ విమర్శించారు. ఈ మేరకు ఇరాన్‌ అధ్యక్షులు మసౌద్‌ పెజెష్కియాన్‌కు పుతిన్‌ లేఖ రాసారు. ఈ లేఖను రష్యా అధ్యక్ష భవనం క్రెమ్లిన్‌ విడుదల చేసింది.

సార్వభౌమాధికారంపై దాడి : చైనా
ఖమేని హత్యను ఇరాన్‌ సార్వభౌమాధికారంపై దాడిగా చైనా విమర్శించింది. ఐరాస చార్టర్‌ లక్ష్యాలను, సూత్రాలను, అంతర్జాతీయ సంబంధాల విషయంలో ప్రాథమిక నిబంధనలు తుంగలో తొక్కడంగా చైనా ఖండించింది. ఈ మేరకు చైనా విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ ఒక ప్రకటన విడుదల చేసింది. అమెరికా తన సైనిక కార్యకలాపాలను వెంటనే నిలిపివేయాలని చైనా ఈ లేఖలో పిలుపునిచ్చింది.

చట్టవిరుద్ధమైన దురాక్రమణ : ఉత్తర కొరియా
ఇరాన్‌పై అమెరికా, ఇజ్రాయిల్‌ దాడులను చట్టవిరుద్ధమైన దురా క్రమణగా ఉత్తర కొరియా విమర్శించింది. ఇరాన్‌ జాతీయ సార్వ భౌమత్వాన్ని ఉల్లంఘించడంగానూ విమర్శించింది. ఈ మేరకు ఉత్తర కొరియా విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ ప్రతినిధి ఒక ప్రకటన విడుదల చేశారు. ఈ ప్రకటనను ఆ దేశ అధికారిక మీడియా కొరియన్‌ సెంట్రల్‌ న్యూస్‌ ఏజెన్సీ పేర్కొంది. ఈ దాడులు అమెరికా ఆధిపత్య, గ్యాంగ్‌స్టర్‌ స్వభావాన్ని వెల్లడిస్తున్నాయని ప్రకటన విమర్శించింది. అమెరికా, ఇజ్రాయిల్‌ దూకుడు యుద్ధం ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ ఆమోదయోగ్యం కాదని ప్రకటన స్పష్టం చేసింది.

ఇరాన్‌ యుద్ధంపై మోడీ మౌనం
ఇజ్రాయిల్‌ టూర్‌ నుంచి వచ్చిన ప్రధాని
ఇజ్రాయిల్‌ , అమెరికా ఇరాన్‌పై సైనిక దాడులు కొనసాగిస్తున్నప్పటికీ ఈ వివాదం లక్షలాది మంది భారతీయులకు, ముఖ్యంగా పశ్చిమాసియాలో నివసిస్తున్న, పనిచేస్తున్న వారికి ప్రత్యక్ష ప్రభావాలను కలిగి ఉన్నప్పటికీ, ప్రధాని మోడీ మౌనంగా ఉన్నారు. ప్రధాని రెండు రోజుల ఇజ్రాయిల్‌ పర్యటన ముగించిన కొద్దిరోజులకే ఈ విమర్శలు వచ్చాయి. పర్యటన తర్వాత.. ఇజ్రాయిల్‌ ఇరాన్‌పై అమెరికాతో కలిసి ఉమ్మడి సైనిక కార్యకలాపాలను ప్రారంభించింది.

ఉద్రిక్తతలు పెరుగుతున్న సమయంలో న్యూఢిల్లీ మౌనం అస్పష్టమైన దౌత్య సంకేతాన్ని పంపుతుందని ప్రతిపక్ష నాయకులు వాదిస్తున్నారు. ప్రధాని ఇజ్రాయిల్‌ పర్యటనను ”సిగ్గుచేటు”గా అభివర్ణించిన కాంగ్రెస్‌ ప్రధాన కార్యదర్శి జైరామ్‌ రమేశ్‌, అప్పటి నుంచి జరుగుతున్న యుద్ధం సందర్భంలో ఇది మరింత అనుచితంగా కనిపిస్తుందని అన్నారు. ఇజ్రాయిల్‌ పార్లమెంటులో మోడీ ఇటీవల చేసిన ప్రసంగంలో, ప్రధానమంత్రి ఇజ్రాయిల్‌తో సంఘీభావం వ్యక్తం చేశారు. తన వైఖరి మారదని అన్నారు. గాజాలో ఇజ్రాయిల్‌ తన సైనిక చర్యలపై అంతర్జాతీయ విమర్శలను ఎదుర్కొంది, అనేక దేశాలు సంయమనం , జవాబుదారీతనం కోసం పిలుపునిచ్చాయి. భారతదేశం యొక్క దీర్ఘకాల విదేశాంగ విధాన వైఖరి సాంప్రదాయకంగా పాలస్తీనా లక్ష్యాన్ని , రెండు-దేశాల మధ్య పరిష్కారాన్ని సమర్థిస్తుందని విమర్శకులు వాదిస్తున్నారు.

బ్రిటిష్‌ పాలన నుంచి స్వాతంత్య్రం పొందినప్పటి నుంచి.. భారతదేశం పాలస్తీనా ప్రజల స్వయం నిర్ణయాధికార హక్కుకు నిరంతరం మద్దతు ఇస్తోంది. న్యూఢిల్లీ పాలస్తీనా దేశాన్ని అధికారికంగా గుర్తించింది . చారిత్రాత్మకంగా ఐక్యరాజ్యసమితిలో పాలస్తీనా అనుకూల వైఖరిని తీసుకుంది. దశాబ్దాల నాటి ఈ దౌత్య వైఖరిని ఇటీవలి సంవత్సరాలలో నరేంద్ర మోడీ నేతత్వంలోని ఎన్డీఏ ప్రభుత్వం పలుచన చేసింది. మోడీ పర్యటన ఇజ్రాయిల్‌ అమెరికాతో దాని సన్నిహిత పొత్తుకు మించి విస్తృత అంతర్జాతీయ మద్దతును ప్రదర్శించడానికి అనుమతించింది, తద్వారా కొనసాగుతున్న సంఘర్షణ మధ్య ప్రపంచ మద్దతు యొక్క అవగాహనలను మార్చివేసింది.

బదులు తీర్చుకుంటాం : ఇరాన్‌ హెచ్చరిక
అమెరికా- ఇజ్రాయిల్‌ జరిపిన భీకర దాడుల్లో ఇరాన్‌ సుప్రీం లీడర్‌ అయతుల్లా అలీ ఖమేనీ మృతిని ఇరాన్‌ ఖండించింది.. ఈ చర్యను తీవ్రంగా పరిగణించింది. కచ్చితంగా బదులు తీర్చుకుంటామని హెచ్చరించింది. ఖమేనీ మృతికి సరైన సమాధానం చెప్పకుండా వదిలిపెట్టేది లేదని ఇరాన్‌ క్యాబినెట్‌ పేర్కొంది. ఖమేనీ మృతిపై ఇరాన్‌ రివల్యూషనరీ గార్డ్స్‌ సంతాపం తెలిపింది. తమ సుప్రీం నేతను చంపిన వారికి కఠిన శిక్ష విధిస్తామని.. చరిత్రలో ఎన్నడూ చూడని భయంకరమైన దాడులు ఏ క్షణాల్లోనైనా జరగొచ్చని హెచ్చరించింది.

ఇజ్రాయిల్‌, యూఎస్‌ స్థావరాల లక్ష్యంగా భారీ ఆపరేషన్‌ చేపట్టేందుకు ఐఆర్‌జీసీ సిద్ధమైనట్టు అక్కడి మీడియా వెల్లడించింది. ఇక, అమెరికా- ఇజ్రాయిల్‌ దాడుల్లో ఖమేనీ కీలక సలహాదారులు అలీ షంఖానీతో పాటు ఐఆర్‌జీసీ చీఫ్‌ మహమ్మద్‌ పాక్‌పౌర్‌ ప్రాణాలు కోల్పోయారని తాజాగా ఇరాన్‌ ధ్రువీకరించింది. ఈ క్రమంలో ఐఆర్‌జీసీ తన కొత్త కమాండర్‌-ఇన్‌-చీఫ్‌ను నియమించింది. మాజీ రక్షణ మంత్రి అహ్మద్‌ వాహిదీకి ఆ బాధ్యతలు అప్పగిస్తున్నట్టు ప్రకటించింది.