‘బిలాంగింగ్: ఏ జర్నీ ఆఫ్ లవ్’ పుస్తకంపై హిందూకు సోనియాగాంధీ ఇంటర్య్వూ
సామాజిక మాధ్యమం ఎక్స్‌‌లో ఈ వివరాలు వెల్లడి
న్యూఢిల్లీ : దేశ సామాజిక స్వరూపానికి బీజేపీ విధానాలతో తీవ్ర నష్టం జరిగిందని కాంగ్రెస్ పార్టీ అగ్రనేత సోనియా గాంధీ అన్నారు. తన జీవిత కథను తానే రాయడానికి దారితీసిన పరిస్థితులు, విలువలతో పాటు పలు అంశాలను హిందూకు ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూలో ఆమె ప్రస్తావించారు. రాజీవ్ గాంధీ, ఇందిరా గాంధీల నుంచి ఆమె నేర్చుకున్న విషయాలు, వారు ఆమె జీవితాన్ని, దృక్పథాన్ని ఎలా తీర్చిదిద్దారు, బీజేపీ-ఆర్ఎస్ఎస్ పాలన వల్ల “మన దేశ సామాజిక స్వరూపానికి, ప్రజాస్వామ్యానికి, వ్యవస్థలకు జరిగిన తీవ్ర నష్టం” తో పాటు 1975-1977 నాటి అత్యవసర పరిస్థితి (ఎమర్జెన్సీ)ని అప్పట్లో ఆమె ఎలా చూశారు, ఇప్పుడు ఎలా గుర్తు చేసుకున్నారు. 1998లో కాంగ్రెస్ అధ్యక్ష పదవిని స్వీకరించడం, 1999లో సహచరుల నుంచి ఎదురైన సవాలును అధిగమించి ఆ పదవిలో కొనసాగడం, 2004లో ప్రధానమంత్రి పదవిని తిరస్కరించడం వంటి కీలక రాజకీయ నిర్ణయాలను ప్రస్తావించారు. ప్రస్తుత రాజకీయ పరిస్థితి, కాంగ్రెస్ , దాని మిత్రపక్షాల భవిష్యత్తు, అలాగే, ఈ పుస్తకం విడుదల కావడానికి కొన్ని వారాల ముందు ప్రచురణకర్త మారడం వంటి అంశాలను వివరించారు.
‘ఇన్నాళ్లూ ఇతరులు నా ‘కథ’ ను చెబుతూ వచ్చారు.. కానీ నా కథను నేనే చెప్పాలనుకున్నాను’ అని సోనియాగాంధీ ‘ఎక్స్’ వేదికగా పేర్కొన్నారు.
‘‘ బిలాంగింగ్’ పుస్తకాన్ని రాయడానికి సరిగ్గా ఎంత సమయం పట్టిందో నాకు గుర్తులేదు. కానీ, అందులోని కొంతభాగాన్ని నేను మొదటిసారిగా రాయడం మొదలుపెట్టి దశాబ్దానికి పైగానే అయ్యింది. గంభీరంగా రాయడం మాత్రం ఐదేండ్ల క్రితం మొదలుపెట్టాను. ఇది నిరంతరాయంగా సాగిన ప్రక్రియ కాదు.’’
‘‘బిలాంగింగ్’ ఒక వ్యక్తిగత జ్ఞాపకాల పుస్తకం. ఇందులో మా ఇద్దరి మధ్య ఉన్న ప్రేమకథ గురించి మాత్రమే కాదు. రాజీవ్ కుటుంబం పట్ల, వారికి చెందిన ఈ దేశం పట్ల నాకు ప్రేమ ఎలా కలిగిందో, తద్వారా నేను కూడా ఈ దేశంలో ఎలా భాగమైపోయానో చెప్పే కథ. వారు చేసిన త్యాగాల ఉద్దేశం ప్రమాదంలో పడటం, పార్టీ బలహీనపడటం చూసినప్పుడు, ఈ ప్రేమే నన్ను ప్రజా జీవితంలోకి తీసుకువచ్చింది.’’
‘‘నేను చిన్నప్పుడు నేర్చుకున్న విలువలు ఇప్పటికీ నిలిచి ఉన్నాయి. వాటికి కట్టుబడి ఉండటానికి నేను ఎంతగానో ప్రయత్నించాను. కుటుంబం, స్నేహితుల పట్ల విధేయత, ఇతరుల పట్ల చిత్తశుద్ధి, సానుభూతి, బాధ్యతాయుతంగా, కర్తవ్యపరాధంగా ఉండాలనేది నా భావన.
ఈ విషయాలలో, అరవై ఏండ్ల క్రితం రాజీవ్ కలిసిన వ్యక్తిని నేనే అని చెప్పగలనని అనుకుంటున్నాను.’’
‘‘ చిన్న వయసులోనే పెళ్లికూతురిగా నేను భారతదేశానికి వచ్చినప్పుడు, నాకు భారతదేశం గురించి ఏమీ తెలియదు. ఈ రోజు నేను ఏమై ఉన్నానో, నాకు ఏమి తెలుసో అదంతా రాజీవ్‌‌గాంధీ, ఇందిరాగాంధీ నుంచే నేర్చుకున్నా. వారి ధైర్యం, వారి సానుభూతి, లౌకికవాదం పట్ల వారి నిబద్ధత.
ప్రజాస్వామ్య భారతదేశం పట్ల, అన్నింటికన్నా ముఖ్యంగా, వారిద్దరిలో మరేదానికన్నా బలంగా ఉన్న కర్తవ్య భావనే నాకు స్ఫూర్తినిచ్చి, కష్ట సమయాల్లో, సందేహాల సమయంలో నన్ను స్థిరంగా నిలబెట్టింది.’’
‘‘ ఎమర్జెన్సీకి సంబంధించి.. ప్రజల దృష్టిలో తరచుగా సంజయ్ పేరు ఎమర్జెన్సీకి పర్యాయపదంగానే కనిపించినప్పటికీ, అది కేవలం సంజయ్ ఒక్కడి వల్లే కాదు. ఇందిరాగాంధీ సీనియర్ సహచరులలో కొందరి నుంచి చాలా ఒత్తిడి ఉండేది. రాజీవ్ లా భిన్నమైన దృక్కోణం ఉన్న వ్యక్తులు ఆమె చుట్టూ చాలా తక్కువ మంది ఉన్నారని భావిస్తున్నా. చివరికి ఇందిరాగాంధీ తన సొంత వివేకంతోనే పరిస్థితిని అర్థం చేసుకుని దానికి నివారణ చర్యలు తీసుకున్నారని అనుకుంటున్నాను.
‘‘ ఎమర్జెన్సీ తర్వాతే అప్పుడు ఏం జరుగుతోందో దాని అసలు తీవ్రత నాకు తెలిసింది. ప్రజాస్వామ్య హక్కులు పరిమితం చేయబడ్డాయి.హేబియస్ కార్పస్ నిలిపివేయబడింది, కానీ అది రాజ్యాంగబద్ధంగానే జరిగింది. అయినప్పటికీ, నేను ఆ కాలానికి తిరిగి వెళ్లి, ఇందిరాగాంధీ దృష్టికోణం నుంచి దానిని చూడటానికి ప్రయత్నించినప్పుడు, వేగంగా క్షీణిస్తున్న పరిస్థితులను ఎదుర్కోవడానికి ఆమె పడుతున్న ఇబ్బంది నాకు కనిపిస్తుంది. హింసాత్మక నిరసనలు, ప్రభుత్వ కార్యాలయాలకు , ప్రజా రవాణాకు నిప్పు పెట్టడం, విస్తృతమైన వ్యవస్థీకృత అశాంతి, చివరికి అధికార యంత్రాంగం, సాయుధ దళాలు ఆదేశాలను ధిక్కరించాలని పిలుపునివ్వడం వంటివి. జరిగిపోయిన దాని గురించి ఆలోచిస్తే, విషయాలను సరైన దృక్పథంలో చూడటానికి వీలవుతుంది. ఏం జరుగుతోందో స్వయంగా గుర్తించి, 1977 మార్చి ఎన్నికలకు పిలుపునిచ్చింది ఇందిరా గాంధీనే అన్న విషయాన్ని మనం మర్చిపోకూడదు. ఎమర్జెన్సీ సమయంలో జరిగిన అరాచకాలకు ఆమె స్వయంగా ఆ తర్వాత బహిరంగంగా విచారం వ్యక్తం చేసి, క్షమాపణ చెప్పారన్న విషయం అందరికీ తెలిసిందే.
‘‘లౌకికవాదం విషయంలో మనం ఇంత నలుపు-తెలుపుగా ఉండకూడదని పార్టీలో కొందరు భావించారని నేను ఒప్పుకుంటాను. కానీ అది పార్టీ అభిప్రాయం కాదు. మా విధానాలు, చర్యలలో, మన ప్రజలు నిర్భయంగా తమ మతాన్ని, విశ్వాసాన్ని ఆరాధించే, ఆచరించే రాజ్యాంగ హక్కుకు మేము స్థిరంగా కట్టుబడి ఉన్నామని నమ్ముతున్నా’’
‘‘ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోడీ చాలా భిన్నమైన భావజాల ప్రపంచం నుండి వచ్చారన్నది నిజమే. కానీ రాజకీయాలలో ప్రజలు విజయం సాధించడానికి అనేక మార్గాలు ఉన్నాయి - కాంగ్రెస్ పార్టీలో డాక్టర్ మన్మోహన్ సింగ్, కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున్ ఖర్గేలను ఉదాహరణగా తీసుకోండి. మనం ఆర్ఎస్ఎస్ నుంచి ఎక్కువగా నేర్చుకోవాల్సి ఉందని నేను అనుకోను.’’
‘‘కాంగ్రెస్ నాయకులు శరద్ పవార్, పి.ఎ. సంగ్మా, తారిఖ్ అన్వర్ నా సహచరులు. వారిపై నాకు నమ్మకం ఉండేది. కానీ, ఆ తర్వాత తెలిసింది ఏంటంటే, నాపై వారికి నమ్మకం లేదని. వారు నన్ను ఇంకా బయటి వ్యక్తిగానే చూడటం నాకు దిగ్భ్రాంతి కలిగించింది. ఇప్పుడు వెనక్కి తిరిగి చూసుకుంటే, వారికి వారి సొంత కారణాలు ఉండి ఉండవచ్చని నేను గ్రహించగలను.
కానీ అది నా రాజకీయ జీవితం ఆరంభంలో జరిగిన విషయం, ప్రధానమంత్రి పదవి అనే ఆలోచన నా మదిలో అస్సలు లేదు. కానీ ఆత్మపరిశీలన చేసుకున్న తర్వాత, నా వ్యక్తిగత భావాలు నా ఉన్నతమైన లక్ష్యం నుండి నన్ను పక్కకు మళ్లించకూడదని నేను గ్రహించాను. ’’
‘‘వాస్తవానికి, రాజకీయాల్లో రాజీలు తప్పనిసరి అయ్యే సందర్భాలు ఉంటాయి. కొన్నిసార్లు మేం చాలా కఠినమైన రాజకీయ నిర్ణయాలు తీసుకోవాల్సి వచ్చేది. అటువంటి సమయాల్లో, మా రాజకీయ సిద్ధాంతాలతో ఏమాత్రం ఏకీభవించని వారితో కూడా చేతులు కలపాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడేది. ఇది నాకు ఎప్పుడూ మనశ్శాంతిని ఇవ్వలేదు. కానీ, ఒక విషయంలో మాత్రం నేను చాలా స్పష్టంగా ఉన్నాను. మేము ఎప్పుడూ బీజేపీతో లేదా ఆర్‌ఎస్‌ఎస్‌తో ఎటువంటి రాజీ పడలేదు. పడబోము.’’
‘‘గత పన్నెండేళ్లలో మన దేశ సామాజిక నిర్మాణం, ప్రజాస్వామ్యం,వ్యవస్థలకు తీవ్ర నష్టం జరిగింది. ఈ ప్రభుత్వం మారిన తర్వాత కూడా, మన వ్యవస్థలను తిరిగి గాడిలో పెట్టడానికి చాలా సమయం పడుతుంది. దీని కోసం రాజకీయ పార్టీలు ఎంతో కృషి చేయాల్సి ఉంటుంది. ప్రజల్లో ఇప్పుడు అసహనం మొదలైంది, జరుగుతున్న నష్టాన్ని వారు గుర్తిస్తున్నారు.
కానీ, నేను ఆశావాదంతోనే ఉన్నాను; సరైన పాలన తిరిగి వస్తే భారత ప్రజలు ఖచ్చితంగా దానిని స్వాగతిస్తారని నాకు తెలుసు.’’
‘‘ బీజేపీ ఈ ప్రభుత్వం అధికారంలోకి వచ్చినప్పటి నుండి కాంగ్రెస్ పార్టీకి, ఇతర ప్రతిపక్ష పార్టీలకు సమాన అవకాశాలు లభించలేదనే విషయాన్ని పరిగణించండి. అన్ని సంస్థలపై, ముఖ్యంగా ఎన్నికల సంఘంపై వారికి ఉన్న పూర్తి పట్టు, ప్రధాన మీడియాపై వారి నియంత్రణ, వారి డబ్బు బలం, మతాన్ని దుర్వినియోగం చేయడాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకోండి. అయినప్పటికీ, మా పార్టీ పోరాడుతూ పురోగమిస్తోంది. నిజానికి, ఈ దాడిని తట్టుకునే స్థితిస్థాపకత ఉన్న ఏకైక పార్టీ మాదే. మా కార్యకర్తలు, నాయకులు అత్యంత ధైర్యవంతులు. వారు అన్ని రకాల వేధింపులను ఎదుర్కొన్నారు, అయినప్పటికీ, ప్రతి గ్రామంలో, ప్రతి జిల్లాలో కాంగ్రెస్ నాయకులు, నాయకులు మన రాజ్యాంగంలో పొందుపరిచిన విలువల కోసం ఇప్పటికీ పోరాడుతున్నారు. అంతేకాదు, ఇది సమృద్ధిగా మద్దతునిచ్చింది.’’
కామెంట్‌లు (0)