డైట్‌ పేరుతో ప్రాణాలతో చెలగాటమా?

ఈ రోజుల్లో ఆరోగ్యం గురించి ప్రజల్లో ఆసక్తి పెరిగింది. ముఖ్యంగా మధుమేహం, బరువు తగ్గడం, ఆహార నియమాల గురించి సామాజిక మాధ్యమాల్లో అనేక ప్రచారాలు కనిపిస్తున్నాయి. అలాంటి వాటిలో వీఆర్‌కే డైట్‌ ఒకటి. తెలుగు రాష్ట్రాల్లో చాలామంది ఈ డైట్‌ను అనుసరిస్తున్నారు. మధుమేహం ఉన్నవారు కూడా దీనిపై ఆశలు పెట్టుకున్నారు. అయితే ఈ డైట్‌కు సంబంధించి ఇటీవల వచ్చిన ఆరోపణలు, పోలీసు కేసు వార్తలు కొన్ని ముఖ్యమైన ప్రశ్నలను ముందుకు తెచ్చాయి.ఆహారం ద్వారా ఆరోగ్యాన్ని మెరుగుపరచు కోవచ్చు. కానీ ఆహారం ఒక్కటే అన్ని వ్యాధులకు చికిత్స కాగలదా? వార్తల ప్రకారం, టైప్‌–1 మధుమేహం ఉన్న ఒక వ్యక్తికి ఇన్సులిన్‌ నిలిపివేసి డైట్‌ అనుసరించమని సూచించారనే ఆరోపణతో కేసు నమోదైంది. ఈ ఆరోపణలు ఇంకా చట్టపరమైన పరిశీలనలో ఉన్నందున, వాటిని నిరూపిత వాస్తవాలుగా పరిగణించకూడదు. అయితే ఈ సంఘటన మనకు ఒక ముఖ్యమైన ఆరోగ్య పాఠాన్ని గుర్తుచేస్తోంది.

మధుమేహం అందరికీ ఒకేలా ఉండదు
టైప్‌–1 మధుమేహంలో శరీరం ఇన్సులిన్‌ను తగినంతగా తయారు చేయదు. అలాంటి వారికి ఇన్సులిన్‌ తప్పనిసరి. ఆహార నియమాలు పాటించినా ఇన్సులిన్‌ను ఆపలేరు.టైప్‌–2 మధుమేహంలో మాత్రం ఆహార నియంత్రణ, వ్యాయామం, బరువు తగ్గడం, అవసరమైన మందులు వ్యాధి నియంత్రణలో సహాయపడతాయి.తక్కువ కార్బోహైడ్రేట్లు ఉండే కొన్ని ఆహార పద్ధతులు కొంతమంది టైప్‌–2 మధుమేహ రోగులకు ఉపయోగపడవచ్చు. కానీ అందరికీ ఒకే డైట్‌ సరిపోదు. వ్యక్తి ఆరోగ్య పరిస్థితిని బట్టి వైద్యుల సలహాతోనే ఆహారంలో మార్పులు చేసుకోవాలి.

కొవ్వును కొవ్వుతో కరిగించవచ్చా?
వీఆర్‌కే డైట్‌ ప్రచారంలో వినిపించే ముఖ్యమైన వాదనల్లో “కొవ్వు ను కొవ్వుతో కరిగించవచ్చు” అనేది ఒకటి. తక్కువ కార్బోహైడ్రేట్లు తీసుకున్నప్పుడు శరీరం శక్తి కోసం కొవ్వును ఎక్కువగా ఉపయోగించ వచ్చు. కానీ మనం ఆహారంలో తీసుకున్న కొవ్వు కూడా శరీరంలో నిల్వ కావచ్చు. శరీరం కొవ్వును శక్తిగా ఉపయోగించడం వేరు. శరీ రంలో నిల్వ ఉన్న కొవ్వు తగ్గడం వేరు.బరువు తగ్గాలంటే మనం తీసు కునే శక్తి కంటే ఖర్చు చేసే శక్తి ఎక్కువగా ఉండాలి. కొవ్వు ఎక్కువగా తింటే తప్పనిసరిగా బరువు తగ్గుతామనడం సరైన శాస్త్రీయ వివరణ కాదు.

కీటోసిస్‌ అంటే ఏమిటి? అది ప్రమాదకరమా?
తక్కువ కార్బోహైడ్రేట్లు తీసుకున్నప్పుడు శరీరం కొవ్వును విచ్ఛిన్నం చేసి కీటోన్లు అనే పదార్థాలను తయారు చేస్తుంది. దీనిని కీటోసిస్‌ అంటారు. కొన్ని డైట్‌ పద్ధతుల్లో ఇది నియంత్రితంగా జరుగుతుంది.కానీ ఇన్సులిన్‌ తీవ్రంగా తగ్గిపోయినప్పుడు, ముఖ్యంగా టైప్‌–1 మధుమేహంలో, కీటోన్లు అదుపు లేకుండా పెరిగి రక్తంలో ఆమ్లత్వం పెరుగుతుంది. దీనిని డయాబెటిక్‌ కీటోఅసిడోసిస్‌ (DKA) అంటారు. ఇది ప్రాణాపాయ పరిస్థితి. వెంటనే ఆసుపత్రిలో చికిత్స అవసరం. కాబట్టి డైట్‌లో వచ్చే కీటోసిస్‌ను డయాబెటిక్‌ కీటోఅసిడోసిస్‌తో కలిపి చూడకూడదు. అదే సమయంలో డైట్‌ పేరుతో ఇన్సులిన్‌ను నిలిపివేయడం ప్రమాదకరం.

ప్రజలెందుకు భయపడుతున్నారు?
ఈ వివాదాన్ని కేవలం ఒక వ్యక్తి లేదా ఒక డైట్‌కు సంబంధించిన అంశంగా చూడలేం. దీని వెనుక మన ఆరోగ్య వ్యవస్థపై ప్రజల్లో పెరుగుతున్న అసంతృప్తి కూడా ఉంది. మధ్యతరగతి, పేద కుటుంబాలకు అనారోగ్యం అంటే శారీరక బాధతో పాటు ఆర్థిక భారం కూడా. కార్పొరేట్‌ ఆసుపత్రుల్లో ఖర్చులు భరించలేనంతగా పెరుగుతున్నాయనే ఆందోళన ప్రజల్లో ఉంది. అవసరానికి మించిన పరీక్షలు, ఖరీదైన మందులు, చికిత్సా ఖర్చుల విషయంలో పారదర్శకత లేకపోవడం రోగుల్లో అనుమానాలను పెంచుతోంది. మరోవైపు ప్రభుత్వ ఆసుపత్రుల్లో రద్దీ, సిబ్బంది కొరత, సౌకర్యాల లోపం, పరిశుభ్రతపై ఆందోళనలు కూడా ప్రజలను వెనక్కి నెడుతున్నాయి. దీంతో చాలామంది ఆసుపత్రులకు వెళ్లడానికి భయపడుతున్నారు. పరీక్షల పేరుతో ఖర్చులు పెరుగుతాయేమో, మందులు జీవితాంతం వాడాల్సి వస్తుందేమో, అప్పులపాలవుతామే మోనని ఆందోళన చెందుతున్నారు. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో తక్కువ ఖర్చుతో, మందులు లేకుండా, ఆహార మార్పులతో వ్యాధులు తగ్గుతాయని చెప్పే ప్రచారాలు ప్రజలకు ఆకర్షణీయంగా కనిపిస్తాయి. ప్రజలు ఇలాంటి పద్ధతుల వైపు ఎందుకు వెళ్తున్నారో అర్థం చేసుకోవాలి. వారి భయాలను, ఆర్థిక ఇబ్బందులను కేవలం మూఢనమ్మకాలుగా కొట్టిపారేయడం సరైంది కాదు. అదే సమయంలో వైద్య వ్యవస్థలో లోపాలు ఉన్నాయని చెప్పి శాస్త్రీయంగా నిరూపించని చికిత్సలను అంగీకరించలేం. కార్పొరేట్‌ ఆసుపత్రుల్లో అనవసర ఖర్చులను ప్రశ్నించడం ఎంత అవసరమో, నిరూపణ లేని ఆరోగ్య హామీలను ప్రశ్నించడం కూడా అంతే అవసరం.

వైద్యంపై నమ్మకం పెరగాలి
ప్రజలకు కావాల్సింది ఖరీదైన వైద్యం కాదు; నాణ్యమైన, అందుబాటులో ఉండే వైద్యం. అవసరమైన పరీక్షలే చేయాలి. చికిత్స ఖర్చులు పారదర్శకంగా ఉండాలి. ప్రభుత్వ ఆసుపత్రుల్లో సౌకర్యాలు, పరిశుభ్రత మెరుగుపడాలి. ఆరోగ్య సమాచారం ఇచ్చేవారు కూడా బాధ్యతగా వ్యవహరించాలి. ఒకరికి ఉపయోగపడిన డైట్‌ అందరికీ ఉపయోగ పడుతుందని చెప్పకూడదు. మందులు లేదా ఇన్సులిన్‌ నిలిపివేయాలని వైద్యుల పర్యవేక్షణ లేకుండా సూచించకూడదు. ఆహారం, వ్యాయామం, జీవనశైలి మార్పులు ఆరోగ్యానికి ఎంతో అవ సరం. కానీ అవి ప్రతి వ్యాధికి వైద్య చికిత్సకు ప్రత్యామ్నాయం కావు.ప్రజల్లో వైద్యంపై భయం కాదు, నమ్మకం పెరగాలి. ఆరోగ్యంపై ఆశ కల్పించడం మంచిదే. కానీ ఆ ఆశను అవాస్తవ హామీలుగా మార్చడం మాత్రం అన్యాయం.

డా. ఎం. రమాదేవి, 9490300863